ในอดีต เรามักมองว่าคนที่จะประสบความสำเร็จในชีวิตคือคนที่เก่ง เรียนดี มีศักยภาพในการทำงานสูง แต่ในความเป็นจริงเราจะเห็นได้ว่าไม่ใช่คนที่เรียนเก่งทุกคนจะประสบความสำเร็จในชีวิตการทำงานหรือชีวิตส่วนตัวเสมอไป ปัจจัยอีกประการที่มีผลเป็นอย่างมากคือความสามารถในการควบคุมอารมณ์ หรือความฉลาดทางอารมณ์นั่นเอง

ความฉลาดทางอารมณ์ (Emotional Quotient หรือ EQ) คือ ความสามารถในการรับรู้ เข้าใจอารมณ์ของตนเอง และเข้าใจอารมณ์ของผู้อื่น สามารถควบคุมอารมณ์ของตนเองให้เหมาะสมต่อสถานการณ์ต่างๆ ซึ่งไอเดียเรื่องความฉลาดทางอารมณ์นั้นเพิ่งได้รับการสนใจเมื่อปี ค.ศ. 1990 เท่านั้น จากนักจิตวิทยากลุ่มหนึ่งที่มองว่าปัจจัยสู่การประสบความสำเร็จในชีวิตไม่ได้อาศัยเพียงแค่เชาว์ปัญญา จึงทำให้หลายคนหันมาศึกษาบทบาทของอารมณ์ที่มีต่อสติปัญญา ความสร้างสรรค์ และพัฒนาการของบุคลิกภาพอย่างแพร่หลายมากขึ้น

ปัจจุบัน จึงมีสถาบันมากมายที่เปิดหลักสูตรอบรมตั้งแต่พนักงาน หัวหน้างาน ตลอดจนผู้บริหารระดับสูง ให้เรียนรู้ศึกษาเกี่ยวกับการพัฒนาทักษะความฉลาดทางอารมณ์ของตนเอง เพื่อให้สามารถทำงานได้อย่างประสบความสำเร็จและมีความสุข แม้กระทั่งกับเด็กเล็ก โรงเรียนหลายโรงเรียนก็ให้ความสำคัญในการปลูกฝังให้เด็กได้พัฒนา EQ จากการเลี้ยงดูโดยครอบครัวร่วมกับสิ่งแวดล้อม การเข้าสังคมในที่ต่างๆ อีกด้วย

กิจกรรมในการอบรมหลักสูตรพัฒนา EQ ส่วนใหญ่จะเป็นการวิเคราะห์พฤติกรรม โดยเริ่มตั้งแต่การทำแบบทดสอบเพื่อวิเคราะห์ตนเอง การจำลองสถานการณ์ต่างๆ การแสดงบทบาทสมมติ การฝึกฝนด้านบุคลิกภาพ การแสดงความเห็น การแสดงออกด้วยวาจาและกิริยา เป็นต้น กิจกรรมเหล่านี้จะฝึกให้เรารู้จักรับฟังอารมณ์ความรู้สึกของคนอื่น สามารถอ่านและบ่งบอกสภาวะทางอารมณ์ของผู้อื่นได้ และปลูกฝังความเห็นอกเห็นใจผู้อื่น เพื่อให้การแสดงออกของเราเป็นไปอย่างเหมาะสม